صفحه رسمی مدارس سبز

بنیاد فرهنگی آموزشی امام صادق(ع)
                                                                                                                                                                     استان اصفهان

روز جهانی پرندگان مهاجر

اخبار محیط زیست یکشنبه، ۲۱ اردیبهشت ۱۳۹۹



روز جهانی پرندگان مهاجر
World Migratory Bird Day

ما روز جهانی پرندگان مهاجر را دو بار در سال در ماه مه و اکتبر جشن می گیریم تا مهاجرت های فصلی پرندگان را دنبال کنیم ، که در آن ماه ها به اوج خود می رسند. پرندگان مهاجر افراد را در هر کجا که باشند،لمس می کنند و ما از این روز برای افزایش آگاهی از آنها برای حفاظت از آنها استفاده می کنیم.
کوچ یا مهاجرت پرندگان به سفرهای منظم فصلی می‌گویند که بسیاری از گونه‌های پرندگان انجام می‌دهند. سفر پرندگان ممکن است در پاسخ به تغییرات آب و هوا، دسترسی به مواد غذایی، و یا زیستگاه باشد. گاه برخی از این سفرها را «مهاجرت واقعی» نمی‌نامند زیرا نامنظم بوده و یا یک‌طرفه هستند (مانند دور شدن پرندگان جوان از زادگاه خود، و پراکندگی). ویژگی مهاجرت، نظم فصلیِ سالانهٔ آن است. در مقابل، بعضی از پرندگان کاملاً غیرکوچنده (غیرمهاجر) هستند.

نامگذاری روز جهانی پرندگان مهاجر
به منظور افزایش توجه جهانی به موضوع اهمیت پرندگان مهاجر، از سال 2006 میلادی توافقنامه پرندگان مهاجر آبی آفریقا- اوراسیا (AEWA) اقدام به نامگذاری و برگزاری روز جهانی پرندگان مهاجر نموده است. در هر سال شعار روز جهانی پرندگان مهاجر بر روی هدف و عنوان بخصوصی متمرکز می گردد به عنوان مثال شعار روز جهانی پرندگان مهاجر در سال 2006 عبارت بود از؛ پرندگان مهاجر هم اکنـون به کمــک مــا نیازمندند. شعار امسال این رویداد:
پرندگان، پیوند دهنده‌ی دنیای ما هستند
Birds connect our world
پرندگان، سالانه هزاران کیلومتر مهاجرت می‌کنند و شعار امسال متمرکز است بر اینکه چگونه مسیرهای مهاجرتی آنان‌ دنیای ما را به زیبایی به هم پیوند داده است.

اهداف برگزاری روز جهانی پرندگان مهاجر
برگزاری روز جهانی پرندگان مهاجر به منظور ترغیب مردم به مشارکت فعال در حفاظت از پرندگان مهاجر می باشد. سایر اهدافی که از برگزاری مراسم در این روز می توان انتظار داشت این است که  مسؤولان کشورها ، سازمان های مردم نهاد، باشگاهها، دانشگاهها، مدارس و ... در سراسر دنیا فعالیت ها و برنامه هایی را طراحی و اجرا کنند تا ضمن افزایش آگاهی عمومی، به حفاظت از این پرندگان و زیستگاه آنان کمک شود.
 
فعالیتهای روز جهانی پرندگان مهاجر در سراسر دنیا بسیار متنوع و گسترده بوده و در کشور ما نیز با برنامه ریزی هدفمندمی تواند بصورت ابتکاری انجام گیرد. پاره ای از این اقدامات به شرح زیر می باشند:
 
• برگزاری جشنواره های متنوع مرتبط با پرندگان
• استفاده از رسانه های گروهی( رادیو،تلویزیون و..) جهت اطلاع رسانی و آموزش عموم مردم
• فعالیتهای آموزشی: سمینار،کارگاه، تکثیر و توزیع بروشور و جزوات آموزشی
• اجرای فعالیتهای پرنده نگری درمناطق مناسب
• برگزاری مسابقات نقاشی، مقاله نویسی و...



پرندگان مهاجر در ایران
535 گونه پرنده‌ای که در ایران دیده می‌شود، حدود یک‌سوم از پرنده‌های کل دنیا را تشکیل می‌دهند، افزون بر این براساس آمارهای بین‌المللی می‌توان گفت 4‌/‌12 درصد از کل پرندگان دنیا یعنی بیشتر از 192 گونه پرنده اکنون با خطر انقراض دست و پنجه نرم می‌کنند. بخش بزرگی از پرندگانی که در ایران وجود دارد مهاجر هستند، این پرندگان به چند گروه تقسیم می‌شوند؛ گروهی که بومی کشورمان محسوب می‌شوند و در ایران زاد و والد می‌کنند، گروه دیگر پرندگان مهاجر زمستانه هستند و گروه دیگر را پرندگانی تشکیل می‌دهند که بهار و تابستان به کشورمان سفر می‌کنند، البته گروه دیگری نیز مهاجر عبوری هستند و برای حدود چند هفته مهمان تالاب‌های کشورمان می‌شوند.
 
عمده پرندگان مهاجر کشور گروهی هستند که پاییز و زمستان‌گذران هستند و از سیبری غربی و اروپای غربی به ایران مهاجرت کرده و بیشتر در استان‌های شمالی کشور دیده می‌شوند. حدود 65 درصد از پرندگان مهاجر را قو، غاز، اردک، آبچلیک و کاکایی‌ها تشکیل می‌دهند. 
پرنده‌هایی مانند طاووسک، فلامینگو، اردک سرسبز، اردک سرسفید و زاغ بور در همه فصول در کشورمان دیده می‌شوند، اما گونه‌هایی نظیر خوتکا، قوی گنگ و غاز و پلیکان خاکستری زمستان‌ها در ایران دیده می‌شوند. گونه‌های‌ دیگری نیز مانند سلیم طوقی کوچک، حواصیل ارغوانی و زرد و گلاریول بال سرخ در بهار و تابستان قابل رویت هستند، افزون بر این پرنده‌ای مانند آبچلیک نیز جزو گونه‌های مهاجر عبوری به حساب می‌آید.

توصیه هایی برای حفاظت از پرندگان و زیستگاههای آنان:
1-  ممانعت از شکار پرندگان
2- حفاظت از مناطق و ممانعت از تخریب زیستگاه آنان
3- مد نظر قرار دادن راهکارهای اجرایی توسعه پایدار جهت کاهش اثرات سوء بر زیستگاه¬های پرندگان
4- لزوم اجرای طرح های ارزیابی زیست محیطی در مناطق مهم تجمع پرندگان و یا مسیر های اصلی پروازشان
5- ساخت برج های کوتاه تر
6- کاهش فرکانس چراغ های چشمک زن اطراف برج ها
7- حذف چراغ های غیرضروری
8- عدم استفاده از شیشه های رفلکس
9- ساخت سازه های جدید خارج از مسیر مهاجرت و محل تجمع پرندگان خصوصاً گونه های در معرض خطر و پرندگان شکاری

و در آخر به موضوع سال قبل این رویداد می‌پردازیم:

موضوع سال قبل محافظت از پرندگان: راه حلی برای آلودگی پلاستیک بود.
با تولید سالانه بیش از 300 میلیون تن، پلاستیک یکی از پرکاربردترین مواد در جهان است.در حالی که یک ماده پلاستیکی یکبار مصرف ممکن است تنها بعد از چند دقیقه از بین برود، می تواند سالها در محیط زیست بماند. تکه های دور ریخته شده سبک و با دوام طراحی شده، راهی برای ورود در زیستگاه پرندگان مهاجر پیدا کرده و باعث صدمه و حتی مرگ می شوند.

گزارش Waterbirds and Plastics که سال گذشته توسط توافقنامه Waterbird آفریقایی-اوراسیایی (Waterbird (AEWA منتشر شد ، نشان داد که از 254 گونه تحت پوشش این توافقنامه ، 40 درصد با پلاستیک تماس گرفته اند. پلاستیک مصرفی 22 درصد؛ 30 درصد در بقایای پلاستیک گرفتار شدند و 8 درصد از موارد پلاستیکی را در لانه خود استفاده می کردند.


منابع:
پایگاه خبری تحلیلی زیست بوم
صفحه اینستاگرام موسسه پرنده‌نگری و پرنده‌شناسی آوای بوم
وب سایت: www.worldmigratorybirdday.org

ارسال دیدگاه

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.
کد امنیتی

مشاهده دیدگاه های بیشتر